Steun ons en help Nederland vooruit

Werkgroep Wonen

De werkgroep Wonen wordt gevormd in samenwerking tussen de volgende thema-afdelingen:

Heb je vragen aan of wil je bijdragen aan de werkgroep Wonen? Neem contact op met initiators: Remko Zuidema (thema-afdeling Duurzaam), Jorrit Bakker (thema-afdeling Economie) of secretaris Theo Fambach (thema-afdeling Ruimte en Mobiliteit).

Eerdere D66-publicaties betreffen die van de thema-afdeling Economie uit 2013. Een heel andere tijd, vandaar dat dit thema opnieuw wordt besproken en beoordeeld.

Er zijn inmiddels diverse documenten verschenen en te downloaden. Het laatste document betreft de inbreng voor het verkiezingprogramma TK2021 dat op deze pagina te downloaden is: https://duurzaam.d66.nl/publicaties/documenten-werkgroep-wonen/.

De onderlinge samenhang lopen we in deze documenten met je door:

  • In de Notitie woningmarkt (deel 1) wordt met name ingegaan op de sociale woningmarkt. Tevens wordt een korte relatie gelegd met middeldure huur.
  • In het document Middelhuur door de thema-afdeling Ruimte en Mobiliteit wordt ingezoomd op dit middelhuur segment van de woningmarkt.
  • Terwijl in het Discussiestuk Beleid en standpunten van de D66 werkgroep Wonen een eerste integratie plaats vindt op de verschillende aspecten van de woningmarkt.
  • En de notitie Circulair Bouwen gaat in op de ecologische en sociale bereikbaarheid in de vrijheid van individuele woonvorm invulling en maatschappelijke grenzen.

Wonen is de basis van je leven. Een dak boven je hoofd geeft bescherming en zekerheid. Een goede woning heeft een positieve invloed op gezondheid zowel lichamelijk als geestelijk. Daarnaast wonen mensen graag in een mooi huis op een mooie plek en besteden een groot deel van hun inkomen aan wonen. De overheid draagt een verantwoordelijkheid om te zorgen dat haar burgers goed kunnen wonen.

Het afgelopen decennium is de schaarste op de woningmarkt fors toegenomen. De bouw van woningen is tijdens de crisis sterk teruggevallen en veel bouwpersoneel is ontslagen. De groei van huishoudens is echter doorgegaan, doordat het aantal inwoners is toegenomen en steeds meer mensen alleen of met zijn tweeën wonen. Er is intussen sprake van een stevig woningtekort en is er tekort aan locaties, personeel en materiaal. Hierdoor kunnen niet alle huishoudens een huis vinden om in te wonen op de plek waar ze graag willen wonen. Maar ook is de bereikbaarheid van woningen afgenomen, immers de prijsstijgingen zijn groter dan de stijgingen van het inkomen. Dus woon-werk afstanden nemen toe.

Dit is het duidelijkst voor starters op de woningmarkt, maar heeft ook gevolgen voor woningzoekenden in de sociale sector en kopers die niet kunnen verhuizen op het moment dat ze dit willen. Doorstroming stokt en prijzen lopen op. Dit zet huishoudens met een urgente verhuiswens en beperkte middelen onder druk. Zij worden geconfronteerd met langere wachttijden, blijven noodgedwongen in hun ongeschikte woning wonen of worden gedwongen ver van de plek waar zij werken of familie hebben te gaan wonen.

Naast de directe negatieve effecten van het onvoldoende beschikbaar zijn van woningen, ongeschikt of ver weg wonen, zoals verminderd wooncomfort of extra reistijd en druk op infrastructuur, zorgt dit mogelijk ook voor sterkere ruimtelijke segregatie en kansenongelijkheid. Het opnieuw in balans brengen van vraag en aanbod  en op lange termijn voorkomen van scherpe pieken en dalen in de woningprijzen horen een belangrijks speerpunt van woningbouwbeleid te zijn.

De lange doorlooptijd van nieuwbouwwoningen zorgt voor een volatiliteit in de markt die negatieve effecten met zich meebrengt. Dit wordt ook wel een varkenscyclus genoemd. Ruimtelijke afwegingen zorgen voor een beperkt aanbod van bouwlocaties. Sociale woningbouw stagneert daarnaast door de beperkte investeringscapaciteit van de corporaties in relatie tot de opgave die zij hebben in renovatie, herstructurering, nieuwbouw en de verduurzaming. De schaarste die dit teweegbrengt zorgt voor verkeerde prikkels voor ontwikkelaars. Hun belang ligt primair in het verwerven van bouwtitels en in veel mindere mate in vraaggestuurd ontwikkelen. Hierdoor wordt onvoldoende naar consumenten geluisterd bij het ontwikkelen van nieuwbouwwoningen.

De klimaat verandering tegengaan, het grondstoffen gebruik inperken en de sociale invloed van de diversiteit aan persoonlijke woonwensen zijn grote veranderingen in de bouw van woningen. Omdat de meeste woningen van nu, 2030 of 2050 er al staan is de renovatie van woningen een enorme uitdagingen. In Nederland gaat het dan over 1000 woningen per werkdag renoveren om in 2050 dit te kunnen doen.

Andy van den Dobbelsteen (TU Delft) heeft deze energie-uitdaging helder gepresenteerd op het congres “aardgasvrije wijken” van januari 2020 in Nieuwegein: “Warme huizen: warmteoplossingen in vogelvlucht”

Laatst gewijzigd op 11 april 2020